Scroll naar boven

Vakantie van toen in Oost Duitsland: 25 jaar val van de muur

Vakantie van toen in Oost Duitsland: 25 jaar val van de muur
Nienke Nieuwenhuis
1 Star2 Stars3 Stars4 Stars5 Stars (1 votes, average: 4,00 out of 5)
Loading...

Dit weekend is het al weer 25 jaar geleden dat west en oost Duitsland weer één werden. Een gebeurtenis die ik me nog goed kan herinneren ondanks dat ik nog maar een jaar of 8 was toen. Televisiebeelden, op ons kleine zwart-wit TV’tje, van een uitzinnige menigte die op de Berlijnse Muur klom, vuurwerk afstak en eindelijk naar het westen kon. Voor ons betekende het dat we eindelijk eens op vakantie naar Oost Duitsland konden.

Voor ons was de speurtocht naar wat er in Oost Duitsland lag al jaren eerder begonnen. In de voetsporen van Dr Hendriks en GG uit het boek ‘Het Brockenspook’ van Ivans. Een detectiveboek dat zich afspeelt in de Harz in Duitsland aan het begin van de 20e eeuw. Bijna elke vakantie gingen we naar de Harz op zoek naar alle beschreven plekken. In de Westharz hebben we een deel goed kunnen vinden, maar omdat het ijzeren Gordijn dwars door de Harz liep hield het spoor voor ons letterlijk halverwege op.

Een kijkje in Oost Duitsland

Voor mijn ouders werd de speurtocht naar de andere plekken uit het boek een echte hobby. Hoe kan je het beste te weten komen wat er in het oosten ligt, door over de grens te kijken natuurlijk. Met telelens de berg op en door vele wandeltochten langs het IJzeren Gordijn, compleet met militaire voertuigen en wachtposten. Eén keer kwamen er zelfs een paar soldaten vragen wat we aan het doen waren. Onveilig gebied? Misschien wel, want als je tegen de avond lichtkogels ziet weet je ook wel dat daar waarschijnlijk iemand een ontsnappingspoging doet.

Een minivakantie in Quedlinburg

Om het een keer echt mee te maken besloten mijn ouders in 1987 een vakantie in Oost Duitsland aan te vragen. Je mag een voorkeur voor een bestemming opgeven, maar keuze heb je eigenlijk niet. Je krijgt een stad en een hotel toegewezen. Voor ons is dat hotel Quedlinburger Hof in het gelijknamige stadje. De wegen bestaan uit keien, asfalt kennen ze niet. Spoorbomen gaan op vaste tijden naar beneden, heeft de trein vertraging dan sta je gewoon wat langer te wachten. Langs de weg staan kinderen, sommige zwaaien, andere maken schietbewegingen.

De volgende dag moeten we ons melden bij de politie en na een paar uur wachten staan we met een paar stempels in ons paspoort weer buiten. Tijd om in de stad rond te kijken. Buiten een klein levensmiddelenwinkeltje staat een lange rij met wachtende mensen. Er zijn 6 mandjes en zonder mandje mag je geen boodschappen doen. We worden overal aangestaard en nagekeken. Toeristen komen hier zelden. Het boek het Brockenspook speelt zich hier niet af, maar we krijgen wel een goede indruk van het leven achter de muur en het is indrukwekkend. Als we terugrijden naar het westen wordt de hele auto gecontroleerd en ze kijken zelfs met spiegels onder de auto of wij niet iemand helpen de grens over te steken.

Onze speurtocht gaat verder in het oosten

Na de Wende kunnen we onze speurtocht eindelijk voortzetten. Hoewel je Oost Duitsland vrij in en uit mag rijden blijkt het in de praktijk toch anders. Je moet je paspoort laten zien en betalen om de grens over te mogen. Een doosje sigaren of een extra fooitje doen hier overigens wonderen. Daarbij zijn grensovergangen die de ene dag wel open zijn, de volgende dag gewoon dicht. Terwijl jij als één van de weinigen naar het oosten rijdt is de stroom Trabantjes, Wartburgjes en Lada’s naar het westen toe oneindig. Onze zoektocht is succesvol, ook in de Oostharz vinden we bijna alle plekken uit het boek.

We kunnen ook eindelijk de Brocken op, een belangrijke plek in het boek, maar ten tijde van de DDR een afluister post van de Russen. De stoomtrein rijdt niet meer, maar te voet kan je door een gat in het IJzeren Gordijn de grens over. We gaan op zoek naar het Brockenhotel, waar Dr. Hendriks overnachtte. Dat staat er helaas niet meer, wel gammele barakken met hekken er omheen. De Russische soldaten mogen blijkbaar niet naar het westen. Aan het hek bedelen ze om sigaretten.

De modernisering van een land

Het voormalige Oost Duitsland heeft in 25 jaar veel verandering doorgemaakt. Van een plotselinge vrijheid en armoede vergeleken bij het westen, naar een gebied waar je op het eerste oog geen sporen meer ziet van die oude tijd, tot je wat verder kijkt en in gesprek komt met mensen.

Ja, de wegen zijn inmiddels geasfalteerd, de meeste troosteloos uitziende huizen zijn geschilderd en opgeknapt, er zijn nieuwe hotels gebouwd, voorzieningen gecreëerd en de geur van bruinkool is verdwenen. Toch vind je hier nog steeds meer armoede en werkloosheid dan in het westen. Op veel plekken staan vervallen huizen die ooit schitterend waren, maar waarvan de eigenaar nu bijna niet meer te achterhalen is. Vooral in de oudere generatie kan je ook goed zien wat deze ruim 40 jaar onvrijheid ze aan gezondheid gekost heeft.

Hoewel ik toen nog erg jong was heb ik veel en goede herinneringen aan de jaren rond de wende. Voor ons waren de vakanties in Duitsland van toen een avontuur en een ontdekkingstocht in 2 verschillende werelden. Ik heb de wederopbouw van dichtbij meegemaakt, de veranderingen gezien en nu na 25 jaar is het nog steeds mijn favoriete vakantiebestemming.

Wat vind je van dit artikel?

1 Star2 Stars3 Stars4 Stars5 Stars (1 votes, average: 4,00 out of 5)
Loading...